برخلاف تصور بسیاری از افراد که بر این باور هستند که کسب و کارهای کوچک نیازی به مدیریت منابع انسانی ندارند، مدیریت منابع انسانی برای تمامی کسب و کارها الزامی است و برای تمامی کسب و کارها چه کوچک و چه بزرگ معنا پیدا می کند. در این قسمت سعی داریم اهمیت دوره مدیریت منبع انسانی را بیشتر مورد بررسی قرار دهیم تا با اهمیت آن در کسب و کارهای مختلف آشنا شوید. با مجتمع فنی تهران نمایندگی نیاوران همراه باشید….
مدیریت منابع انسانی چیست؟
مدیریت منابع انسانی با نام لاتین Human Resource Management به استفاده صحیح از نیروی انسانی، در راستای دستیابی به اهداف کلی یک سازمان و یا کسب و کار، گفته می شود. همچنین مدیریت منابع انسانی فعالیت های دیگری نظیر استخدام نیروی کار برای بخش های مختلف، پرداخت حقوق و پاداش های کارمندان، آموزش کارمندان، مدیریت و بهبود عملکرد نیروی انسانی و سایر موارد را نیز در برمی گیرد.
علاوه بر موارد گفته شده، مدیریت منابع انسانی می کوشد با ایجاد محیطی مناسب برای کارکنان، راندمان کار منابع انسانی را ارتقا دهد، اشتیاق افراد یک سازمان برای کار در زمینه های مختلف را افزایش دهد و کارکنان را برای کار به صورت گروهی و داشتن عملکردی بالا در فعالیت های گروهی تشویق کند.
به طور کلی مدیریت منابع انسانی، از جمله زیر شاخه های علم مدیریت می باشد که هدف اصلی آن ارتقا و بهبود عملکرد اعضای یک سازمان با به کار گیری روش های مختلف می باشد. در مدیریت منابع انسانی اعضا و کارکنان یک سازمان، دارایی ارزشمند سازمان می باشند که با بهره گیری صحیح و بهینه از نیروی کار، مسیر برای رسیدن به اهداف یک سازمان، هموار می شود.
امروزه به علت وجود فضاهای رقابتی برای سازمان ها و کسب و کارهای مختلف، مدیریت منابع انسانی برای پیروزی در این رقابت ها بسیار ارزشمند است. در واقع وجود مدیریت منابع انسانی مناسب در کسب و کارهای مختلف می تواند فضایی بر رسیدن به اهداف یک سازمان فراهم کند و سازمان در مسیر پیشرفت قرار گیرد.
در ادامه مدیریت منابع انسانی را از جوانب گوناگون مورد بررسی قرار می دهیم تا هرچه بهتر با این شاخه از مدیریت آشنا شوید…
اهداف مدیریت منابع انسانی
مدیریت منابع انسانی، یکی از ارکان اصلی هر سازمان و کسب و کاری محسوب می شود که نقش به سزایی در دستیابی سازمان، به اهداف مورد نظر خود دارد. به طور کلی اهداف مدیریت منابع انسانی به چهار دسته کلی تقسیم می شوند که در ادامه به معرفی این چهار دسته می پردازیم:
اهداف اجتماعی
اهداف اجتماعی مدیریت منابع انسانی به مجموعه ای از فعالیت ها گفته می شود که درصدد برطرف کردن نیازهای اجتماعی کارکنان یک کسب و کار انجام می شود. همچنین در صورت وجود هر گونه چالشی برای کارکنان، مدیریت منابع انسانی موظف به پاسخگویی به این دسته از چالش ها می باشد.
اهداف عملکردی
همان طور که می دانید، در صورت بالا بودن سطح عملکرد کارکنان، یک کسب و کار در مسیر پیشرفت قرار می گیرد. از این رو از جمله اهداف اصلی منابع انسانی، افزایش عملکرد کارکنان یک سازمان با به کارگیری روش های مختلف برای رسیدن به اهداف عملکردی می باشد.
اهداف شخصی
از دیگر اهداف مهم مدیریت منابع انسانی می توان به اهداف شخصی کارمندان یک سازمان اشاره کرد. به طور کلی اهداف شخصی بر روی شخص کارمندان تمرکز دارد؛ در واقع مدیریت منابع انسانی می کوشد با حمایت از کارکنان، راندمان کاری کارکنان را ارتقا دهد. از جمله مواردی که منابع انسانی در راستای رسیدن به اهداف شخصی انجام می دهد، می توان به ایجاد فضای مناسب برای ارتقای شغلی، ایجاد فرصت مناسب برای تحصیل و یادگیری و… اشاره کرد.
اهداف سازمانی
اهداف سازمانی، از جمله مهمترین اهداف مدیریت منابع انسانی محسوب می شود که مجموعه ای از فعالیت ها را در برمی گیرد که در راستای افزایش کارایی کلی یک سازمان باشند. از جمله فعالیت هایی که برای رسیدن به اهداف سازمانی انجام می شود، می توان به آموزش کارکنان، استخدام نیروهای جدید، حفظ راندمان کارکنان و… اشاره کرد.
وظایف مدیریت منابع انسانی
مدیریت منابع انسانی در یک سازمان، وظایف متعددی دارد که در این قسمت به بررسی و ارزیابی وظایف مدیریت منابع انسانی می پردازیم. با ما همراه باشید…
جذب و استخدام نیرو
یکی از مهمترین وظایف مدیریت منابع انسانی، جذب نیروی متخصص و مناسب و در نهایت استخدام نیرو می باشد. در واقع مدیران منابع انسانی با ارائه درخواست برای جذب نیرو، برای قسمت های مختلف، رزومه های مختلف از متقاضیان دریافت می کنند. سپس از میان رزومه های دریافتی، با توجه به معیارهایی موجود، نیروی مناسب را انتخاب کرده و پس از انجام مصاحبه، نیرو مورد نظر را انتخاب می کنند. پس از جذب و انتخاب نیرو مورد نظر، فرآیند استخدام را انجام می دهند و نیروی مورد نظر در سازمان و یا شرکت مشغول به کار می شود.
آموزش کارکنان
به طور کلی زمانی می توان در مسیر پیشرفت قرار گرفت که تمامی اعضای یک سازمان دانش و مهارت های خود را به روز نگهدارند و سوار بر موج تغییرات شوند. از این رو مدیران منابع انسانی، فضایی را برای کارکنان یک سازمان فراهم می کنند تا تمامی کارکنان در بخش های مختلف بتوانند در کنار کار، آموزش ببینند و مهارت ها و دانش های خود را به روز نگهدارند.
همچنین مدیریت منابع انسانی توجه ویژه ای بر روی آموزش نیروهای تازه کار دارد تا نیروهای جدید بتوانند نحوه کار در سازمان و همکاری با سایر کارکنان را آموزش ببینند و به نحوی با فرهنگ سازمان آشنا شوند.
برطرف کردن دغدغه های کارکنان
در طول کار، ممکن است دغدغه ها و چالش های بسیاری برای کارکنان ایجاد شود. از این رو مدیریت منابع انسانی وظیفه دارد که به دغدغه های کارکنان، پاسخ مناسب دهد و چالش های موجود را برطرف کند. در واقع مدیریت منابع انسانی با برطرف کردن نگرانی ها و دغدغه های کارکنان یک سازمان در رابطه با حقوق، میزان افزایش حقوق، مزایا، خدمات رفاهی و… سطح انرژی و راندمان کاری کارکنان را افزایش می دهد که این امر تاثیر مستقیم بر روی پیشرفت کلی سازمان دارد.
همچنین در تمامی سازمان ها، امکان ایجاد اختلاف بین کارکنان وجود دارد. به همین علت در صورت بروز این دسته از مشکلات، مدیریت منابع انسانی وظیفه حل و فصل اختلافات موجود بین کارکنان را برعهده دارد تا بتواند فضایی دوستانه برای کار در یک سازمان و یا شرکت ایجاد کند.
افزایش انگیزه کارکنان
زمانی یک شرکت و یا سازمان می تواند به اهداف خود دستیابی پیدا کند که کارکنان با انگیزه داشته باشد. در واقع مدیران منابع انسانی در تلاش هستند با انجام مجموعه ای از اقدامات نظیر در نظر گیری پاداش، ایجاد فضای مهیج برای کار، ارائه خدمات رفاهی و… میزان انگیزه کارکنان یک کسب و کار را افزایش دهند. همچنین حفظ انگیزه کارکنان در طول کار، از دیگر نکات مهم در مدیریت منابع انسانی می باشد.
مدیریت فرآیند جدایی کارکنان
برخلاف تصور بسیاری از افراد، مدیریت فرآیند جدایی نظیر فرآیند جذب و استخدام نیرو، از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. در واقع زمانی که یک نیرو، قصد جدایی از سازمان را دارد و یا از سازمان بنا به دلایلی اخراج شود، باید مجموعه ای از فعالیت ها انجام شود.
در ابتدا با نیرو مصاحبه خروج می شود و نکات منفی موجود و سایر موارد بررسی می شوند و سپس کارهای اداری خروج از کار، نظیر تسویه حساب مالی، انجام می شود.
دسته های مختلف مدیریت منابع انسانی
به طور کلی نیروهای بخش مدیریت منابع انسانی به چهار دسته تقسیم می شوند که وظایفی مشخص برای این دسته بندی ها تعیین شده است. در این قسمت به معرفی دسته بندی های مدیریت منابع انسانی می پردازیم
دسته اول:کارشناسان تازه کار
دسته اول کارشناسان تازه کار بخش مدیریت منابع انسانی هستند که تجربه کمی در زمینه مدیریت منابع انسانی دارند که با توجه به نظر مدیران بخش مدیریت منابع انسانی وظایف مختلفی را برعهده دارند.
دسته دوم:کارشناسان میانی
دسته دوم کارشناسان میانی بخش مدیریت منابع انسانی هستند که حداقل به مدت دو سال به عنوان کارشناش منابع انسانی فعالیت داشته اند. وظیفه اصلی کارشناسان میانی منابع انسانی، اجرا وظایف کارکردی مدیریت منابع انسانی یک سازمان می باشد.
دسته سوم: کارشناسان ارشد
دسته سوم، کارشناسان ارشد مدیریت منابع انسانی هستند که حدود پنج سال تجربه طراحی و اجرای پروژه های مختلف در زمینه مدیریت منابع انسانی دارند. کارشناسان ارشد مدیریت منابع انسانی وظیفه مدیریت و همچنین اجرا پروژه های میانی و متوسط یک سازمان را برعهده دارند.
دسته چهارم:مدیران منابع انسانی
مدیران منابع انسانی، دسته چهارم در بخش مدیریت منابع انسانی هستند که بیش از هفت سال تجربه در اجرا و مدیریت پروژه های مدیریت منابع انسانی دارند. مدیران منابع انسانی بر روی پروژه های بزرگ مدیریت منابع انسانی فعالیت دارند و با به کارگیری اقدامات گوناگون، یک سازمان را در مسیر پیشرفت و دستیابی به اهداف سازمان قرار می دهند.